Сообщения

Сообщения за Ноябрь, 2018

Սբ. թարգմանիչ Վարդապետների՝ Մեսրոպի, Եղիշեի, Մովսես Քերթողի, Դավիթ Անհաղթ փիլիսոփայի, Գրիգոր Նարեկացու և Ներսես Կլայեցու տոն

1979 թվականից սկսած, երեք տարին մեկ անգամ, հոկտեմբերի երկրորդ շաբաթ օրը նշվում է թարգմանական արվեստի տոնը: Այս տոնը նվիրված է հայ թարգմանիչների հիշատակին, այսինքն՝ Սահակին և Մեսրոպ Մաշտոցին ու նրանց աշակերտներին: Թարգմանիչների հիշատակը  Հայ եկեղեցին տոնում է տարին երկու անգամ: Ս. Մեսրոպն առաջին անգամ թարգմանում է Ս. Գրքի հետևյալ տողը. «Ճանաչել զիմաստութիւն և զխրատ, իմանալ զբանս հանճարոյ», որը վերցրել էր Սողոմոնի «Առակաց» գրքից: Ս. Սահակի և Ս. Մեսրոպի շնորհիվ Հայաստանում բացվում են դպրոցներ, ուր ուսուցանվում են հայ գրերը: Նրանք իրենց աշակերտների հատ նախևառաջ թարգմանում են Աստվածաշունչը՝ ասորերենից և հունարենից: Թարգմանությունը այնքան կատարյալ էր, որ մինչ այսօր համարվում է«Թարգմանությունների թագուհի»: Հնագույն և միջնադարյան հայերեն թարգմանությունները մեծ արժեք են ներկայացնում նաև համաշխարհային մշակույթի համար որովհետև դրանց սկզբնական աղբյուրները կորել են, և պահպանվել է միայն հայերեն տարբերակը: Թարգմանչական գործը շարունակվել է նաև միջնադարում, թարգմանություններ են կատարվել վրացերենից, պ…

Կոմիտասի «Ճանապարհ» բանաստեղծության վերլուծություն

Ես ուզում եմ ներկայացնել իմ վերլուծությունը Կոմիտասի «Ճանապարհ» բանաստեղծության մասին: Նախ՝ ինչ է արտահայտում վերնագիրը: Կարծում են, որ ճանապարհ բառը օգտագործվել է այլաբանորեն, այսինքն ոչ թե սովորական քայլելու ճանապարհի մասին է, այլ կամ կյանքի ճանապարհի մասին է, կամ ճանապարհը ուղղակի կյանքն է: Սկզբում անդրադառնամ առաջին քառյակին՝ Բարակ ուղին սողալով, Ոտի տակին դողալով, Ճամփի ծայրին բուսել է Կյանքի ծառը շողալով։ Եթե մենք դիտարկենք սա որպես կյանքի ճանապարհ, ապա, իմ կարծիքով, Կոմիտասը ցույց է տալիս, որ այդ ուղին անկայուն է և կարող է դողալ ոտքի տակ: Բայց նրանք ովքեր հասնում են ծայրին, կտեսնեն «շողացող կյանքի ծառը»: Քանի որ Կոմիտասը հոգևորական էր, ապա կարելի է ենթադրել, որ կյանքի ծառ ասելով նկատի ունի այն վերին ճանաչողությունը, որին կարող է հասնել մարդը իր կյանքի ընթացքում: Հիմա կանդրադառնամ երկրորդ քառյակին՝ Ի՜նչ լայն սիրտ է, որ ունի Այս ճանապարհն Անհունի․․․ Մարդու, բույսի, գազանի Եվ թևավոր թռչունի։ Ինձ թվում է, որ այս քառյակում Կոմիտասն արդեն խոսում է մի էության մասին, որը ավելի մոտ է ա…

Սնահավատություն

Ինչից են վախնեում մարդիկ: Դարեր շարունակ մարդիկ վախեցել նրանից ինչը չեն հասկացել ու կապել են վերին ուժերի, ոգիների հետ: Մինչ օրս պահպանվում են  վախից առաջացած  որոշ սովորույթներ, որոնք թերևս վաղուց արդեն ոչ մի իմաստ չեն պարունակում, սակայն շարունակում են արմատացած մնալ: Ուրբաթ 13 Ուրբաթ 13-ից վախը կապում են նախ Աստվածաշնչի Ծննդոց գրքի դրվագի հետ` Կայենը հենց այդ օրը սպանեց եղբորը` Աբելին: Ժամանակի ընթացքում այդ թիվը դարձավ շատ լեգենդների առիթ` այդ օրը մարդիկ են մահանում, դժբախտություններ են պատահում և այլն: Օրինակ խորհրդավոր ընթրիքի ժամանակ հենց 13 հոգի էին սեղանի շուրջ,  իսկ Հուդայի մասին առաջին անգամ խոսվում է Աստվածաշնչի 13-րդ համարում: Ժամանակի ընթացքում այդ վախը միայն մեծացավ: Օրինակ Ֆրանկլին Ռուզելտը երբեք չճանապարհորդեց ամսվա 13-րդ օրը: Շատ հիվանդանոցներում չկա 13-րդ հիվանդասենյակ, իսկ որոշ հյուրանոցներում չկա 13-րդ կարկ, քանի որ հաճախորդները այդ հարկից խուսափում են: Ասում, որ այն ընտանիքներում, որտեղ կա 13 երեխա, նրանցից մեկը անպայման հանցագործ է: Շեմին չկանգնել Ճանաչում եք արդ…

Արևապաշտություն

Արևապաշտությունը համաշխարհային կրոնադիցաբանական համակարգ է։ Հնագույն ժամանակներից Արևը եղել է երկրպագության առարկա և աստվածացվել է տարբեր ժողովուրդների կողմից։ Արևապաշտության մեջ առանձնանում են մեկ տասնյակից ավելի շատ հայտնի աստվածներ կամ աստվածություններ, որոնք դիցարանում կամ կրոնածիսական համակարգում ունեն առաջնային դեր և մինչև այժմ համարվում են պաշտամունքի կամ երկրպագման առարկա։ Արևապաշտությունը տարածված է եղել Ամերկյան Մայրցամաքում մասնավորապես Մեքսիակա, Հեռավոր Արևելքում՝ Ճապոնիա, արևելքում՝ Հնդկաստան։ Մերձավոր Արևելքում՝ Եգիպտոս և արաբական աշխարհ։ Փոքր Ասիայում՝ խեթեր, հուրիներ, միտանիացիներ, հայեր, ֆարսիներ։ Արևմուտքում՝ հույներ, ֆրանգներ, գերմաններ, սկանդինավներ, շոտլանդացիներ։ Արևապաշտությունը նաև էթնիկական կրոնական համակարգ է և արևի պաշտամունքը ներկայացնող շատ աստվածներ երկրպագվել են նույն անունով տարբեր ժողովուրդների մոտ հարյուրամյակներ շարունակ։ Ութուն, Շամաշը-Միջագետքի մշակույթում, Թեշուբը-Փոքր Ասիական ժողովուրդների մոտ, Հելիոս — հույների, Ապոլոն — հռոմեացիների, Միհր— Հայ…

Թրաֆիկինգ

Թրաֆիքինգը ,մարդկանց՝ստրկական, սեռական, բռնիևչնչինվարձատրությամբաշխատանքիտեսքովանօրինականշահագործումնէ։Այնծանր, անդրսահմանային, կազմակերպվածհանցագործությունէևնույնչափշահութաբերէ, ինչթմրամիջոցներիևզենքիապօրինիվաճառքը։Անձանց, հատկապեսկանանցևերեխաներիթրաֆիքինգըկանխարգելելու, զսպելուևպատժելումասինարձանագրությունըընդունվելէՄիավորվածազգերիկազմակերպությանկողմից 2000 թ., ԻտալիայիՊալերմոքաղաքումևայնՄԱԿ-ի՝ «Անդրազգայինկազմակերպվածհանցագործություններիդեմ» կոնվենցիայիմասկազմողմիջազգայինհամաձայնագիրէ։Թրաֆիքինգիմասինարձանագրություննայդկոնվենցիայումհավելվածերեքարձանագրություններիցմեկնէ։ Այսարձանագրություննավելիքանկեսդարվամեջառաջինգլոբալօրինական

Ահաբեկչություն

Ահաբեկչությունըլինումէանհատական, խմբային (ծայրահեղականքաղաքականխմբավորումներիգործողություններ) ուպետական (բռնապետականևամբողջատիրականվարչակարգերիճնշամիջոցներիկիրառում): Ահաբեկիչներըպայթեցնումենռումբեր, կրակումենմարդկանցվրա, հափշտակումենինքնաթիռներևպատանդվերցնումուղևորների, կողոպտումենբանկեր, մասնակցումթմրանյութերիմիջազգայինվաճառքինևայլն: 1970–90-ականթվականներինտարածվելէմիջազգայինահաբեկչությունը՝պետություններիղեկավարներիևդիվանագիտականներկայացուցիչներիառևանգումնուսպանությունը, դեսպանատների, միջազգայինկազմակերպություններիշենքերի, տարբերերկրներիօդանավակայանների, կայարաններիպայթեցումըևայլն: Մերօրերումահաբեկչությունըվերածվելէհամաշխարհայինաղետի: 2001 թ-իսեպտեմբերի 11-ինահաբեկիչներիհափշտակած